Fasıl · Bölüm IV
23. Fasıl: Gıda sanayiinin kalıntı ve döküntüleri; hayvanlar için hazırlanmış kaba yemler
- %5–%15Türkiye
- %0–%12AB
- %0–%7,5ABD
- %0–%12Birleşik Krallık
- $112,6 Mr2024 dünya ticareti
Armonize Sistem’in 23. faslı 9 pozisyondan oluşur ve IV. bölümde (gıda sanayii müstahzarları; meşrubat, alkollü) yer alır.
Türk Gümrük Tarife Cetveli, 23. fasıl kapsamını 82 tarife pozisyonuna ayırır; vergi haddi %5 ile %15 arasındadır (ortalama %11).
AB Kombine Nomenklatürü’nde 23. fasıl altında 64 pozisyon bulunur ve gümrük vergisi %0 ile %12 arasındadır. Bunlardan 26 pozisyonda vergi yoktur. 32 pozisyonda spesifik veya karma vergi uygulanır.
ABD Armonize Tarife Cetveli, 23. fasıl kapsamını 35 tarife pozisyonuna ayırır; gümrük vergisi %0 ile %7,5 arasındadır (ortalama %1,8). Bunlardan 11 pozisyonda vergi yoktur. 12 pozisyonda spesifik veya karma vergi uygulanır.
2024 yılında 23. fasıl eşyasının dünya ticareti $112,6 Mr değerine ulaştı (yıllık düşüş %3,5).
İhracatta ilk sırada $15,8 Mr ile Amerika Birleşik Devletleri yer aldı, ikinci sırada Brezilya.
En büyük alıcı $6,9 Mr değerindeki ithalatıyla Çin oldu.
Vergi oranları karşılaştırması
Türkiye %5 – %15 Vergi haddi (474 sayılı Kanun) 82 tarife pozisyonu · ortalama %11 
AB Muaf – %12 Üçüncü ülke vergisi 64 tarife pozisyonu · ortalama %1,3 · 32× spesifik veya karma vergi 
ABD Muaf – %7,5 Genel (MFN) 35 tarife pozisyonu · ortalama %1,8 · 12× spesifik veya karma vergi 
Birleşik Krallık Muaf – %12 Üçüncü ülke vergisi 116 tarife pozisyonu · ortalama %2,8 · 62× spesifik veya karma vergi Türk Gümrük Tarife Cetveli, 474 sayılı Gümrük Tarifesi Kanunu’na göre belirlenen vergi haddini gösterir. İthalatta uygulanan oran İthalat Rejimi Kararı’yla belirlenir; daha düşük olabilir ve menşe ülkeye göre değişebilir.
Pozisyonlar 9
- 2301Et, sakatat, balık, kabuklu deniz hayvanları, yumuşakçalar veya diğer su omurgasızlarının insanların yemesine elverişli olmayan unları, kaba unları ve pelletleri; kakırdaklar(donyağı tortusu)
- 2302Hububat veya baklagillerin elenmesi, öğütülmesi veya başka işlemlere tabi tutulması sonucu elde edilen kepek, kavuz ve diğer kalıntılar (pellet halinde olsun olmasın)
- 2303Nişastacılık artıkları ve benzeri artıklar; şeker pancarının etli kısımları, şeker kamışı bagası ve şeker sanayiinin diğer artıkları, biracılık ve damıtık içki sanayiinin posa ve artıkları (pellet halinde olsun olmasın)
- 2304Soya fasulyesi yağı ekstraksiyonundan (özütleme) arta kalan küspe ve diğer katı artıklar (öğütülmüş veya "pellet" halinde olsun olmasın)
- 2305Yer fıstığı yağı ekstraksiyonundan (özütleme) arta kalan küspe ve diğer katı artıklar (öğütülmüş veya pellet halinde olsun olmasın)
- 2306Bitkisel veya mikrobiyal katı veya sıvı yağ ekstraksiyonundan (özütleme) (23.04 ve 23.05 pozisyonundakiler hariç) arta kalan küspe ve diğer katı artıklar (öğütülmüş veya "pellet" halinde olsun olmasın)
- 2307Şarap tortusu; ham tartar
- 2308Tarifenin başka yerinde belirtilmeyen veya yer almayan ve hayvan gıdası olarak kullanılan neviden olan bitkisel maddeler ve bitkisel döküntü, artık ve yan ürünler (pellet halinde olsun olmasın)
- 2309Hayvan gıdası olarak kullanılan müstahzarlar
2024 dünya ticareti
Ticaret değeri (ABD doları) kayıtlı ticaret yok < $25,7 Mn$25,7 Mn+$233,7 Mn+$1,4 Mr+> $4,6 Mr
İhracat: 202
- Amerika Birleşik Devletleri: $15,8 Mr
- Brezilya: $11,2 Mr
- Arjantin: $10,9 Mr
- Almanya: $7 Mr
- Hollanda: $6,2 Mr
- Çin: $4,6 Mr
- Fransa: $4,3 Mr
- Tayland: $3,5 Mr
- Kanada: $3,4 Mr
- Polonya: $3,2 Mr
- Hindistan: $2,5 Mr
- Belçika: $2,5 Mr
- Rusya: $2,2 Mr
- Endonezya: $2,2 Mr
- Peru: $1,9 Mr
- İspanya: $1,9 Mr
- İtalya: $1,8 Mr
- Macaristan: $1,7 Mr
- Ukrayna: $1,6 Mr
- Çekya: $1,4 Mr
- Danimarka: $1,4 Mr
- Birleşik Krallık: $1,4 Mr
- Avusturya: $1,3 Mr
- Türkiye: $1,1 Mr
- Vietnam: $970,6 Mn
- Malezya: $934,3 Mn
- Paraguay: $867,6 Mn
- İrlanda: $701,9 Mn
- Avustralya: $661,1 Mn
- Norveç: $657,6 Mn
- Bolivya: $617,5 Mn
- Meksika: $581,6 Mn
- Şili: $572 Mn
- Bulgaristan: $533,3 Mn
- İsviçre: $528,8 Mn
- Litvanya: $522,3 Mn
- Kazakistan: $425,6 Mn
- Güney Afrika: $409,2 Mn
- Sırbistan: $390,7 Mn
- Slovenya: $380,3 Mn
- Yeni Zelanda: $367,7 Mn
- Güney Kore: $362,8 Mn
- Romanya: $328,1 Mn
- Singapur: $311,5 Mn
- Letonya: $311,2 Mn
- Birleşik Arap Emirlikleri: $310,1 Mn
- Nijerya: $266,1 Mn
- Portekiz: $260,5 Mn
- İzlanda: $242,5 Mn
- Fas: $233,7 Mn
- Slovakya: $225,9 Mn
- İsveç: $220,3 Mn
- Japonya: $194,8 Mn
- Yunanistan: $188,1 Mn
- Ekvador: $187,2 Mn
- Mısır: $184,4 Mn
- Honduras: $165,8 Mn
- Tayvan: $153,2 Mn
- Guatemala: $151,7 Mn
- Sri Lanka: $140,2 Mn
Ticaret değeri (ABD doları) kayıtlı ticaret yok < $57 Mn$57 Mn+$383,8 Mn+$1,4 Mr+> $4,1 Mr
İthalat: 223
- Çin: $6,9 Mr
- Almanya: $6 Mr
- Amerika Birleşik Devletleri: $5,4 Mr
- Hollanda: $4,7 Mr
- Vietnam: $4,2 Mr
- Birleşik Krallık: $4,1 Mr
- Fransa: $4,1 Mr
- Polonya: $3,8 Mr
- Endonezya: $3,5 Mr
- İtalya: $3,1 Mr
- İspanya: $3,1 Mr
- Japonya: $3 Mr
- Kanada: $2,8 Mr
- Türkiye: $2,7 Mr
- Güney Kore: $2,6 Mr
- Belçika: $2,5 Mr
- Filipinler: $2,4 Mr
- Tayland: $2,4 Mr
- Meksika: $2,2 Mr
- Danimarka: $1,9 Mr
- Norveç: $1,7 Mr
- Kolombiya: $1,4 Mr
- İrlanda: $1,4 Mr
- Malezya: $1,4 Mr
- Şili: $1,3 Mr
- Ekvador: $1,2 Mr
- Çekya: $1,2 Mr
- İran: $1,2 Mr
- Avustralya: $1,2 Mr
- Suudi Arabistan: $1,2 Mr
- Avusturya: $1,1 Mr
- Yeni Zelanda: $1 Mr
- Macaristan: $984,7 Mn
- Bangladeş: $972 Mn
- Romanya: $928,9 Mn
- Yunanistan: $878,7 Mn
- Fas: $821 Mn
- Peru: $798,3 Mn
- İsviçre: $772,8 Mn
- Tayvan: $772,7 Mn
- İsrail: $758,6 Mn
- İsveç: $701,9 Mn
- Portekiz: $676,7 Mn
- Hindistan: $670,7 Mn
- Slovenya: $521,5 Mn
- Guatemala: $499,4 Mn
- Rusya: $481,1 Mn
- Irak: $475,8 Mn
- Finlandiya: $473,9 Mn
- Slovakya: $457,2 Mn
- Hırvatistan: $420,7 Mn
- Ukrayna: $411,6 Mn
- Brezilya: $411,3 Mn
- Birleşik Arap Emirlikleri: $408,4 Mn
- Kamboçya: $394,1 Mn
- Litvanya: $383,8 Mn
- Mısır: $381,5 Mn
- Venezuela: $353,1 Mn
- Letonya: $348,7 Mn
- Honduras: $340,2 Mn
En büyük ihracatçılar
| Sıra | Ülke | Değer | Pay |
|---|---|---|---|
| 1 | Amerika Birleşik Devletleri | $15,8 Mr | %14,1 |
| 2 |  Brezilya | $11,2 Mr | %9,9 |
| 3 |  Arjantin | $10,9 Mr | %9,7 |
| 4 |  Almanya | $7 Mr | %6,3 |
| 5 |  Hollanda | $6,2 Mr | %5,5 |
| 6 |  Çin | $4,6 Mr | %4,1 |
| 7 |  Fransa | $4,3 Mr | %3,8 |
| 8 |  Tayland | $3,5 Mr | %3,1 |
| 9 |  Kanada | $3,4 Mr | %3 |
| 10 |  Polonya | $3,2 Mr | %2,9 |
En büyük ithalatçılar
| Sıra | Ülke | Değer | Pay |
|---|---|---|---|
| 1 | Çin | $6,9 Mr | %6,2 |
| 2 | Almanya | $6 Mr | %5,4 |
| 3 | Amerika Birleşik Devletleri | $5,4 Mr | %4,8 |
| 4 | Hollanda | $4,7 Mr | %4,2 |
| 5 |  Vietnam | $4,2 Mr | %3,7 |
| 6 | Birleşik Krallık | $4,1 Mr | %3,7 |
| 7 | Fransa | $4,1 Mr | %3,6 |
| 8 | Polonya | $3,8 Mr | %3,4 |
| 9 |  Endonezya | $3,5 Mr | %3,1 |
| 10 |  İtalya | $3,1 Mr | %2,8 |
Fasıl notları
Not
1. Bitki döküntüleri, bitki kalıntıları ve yan ürünler hariç, bitkisel veya hayvansal maddelerin esas özelliklerini kaybettirecek derecede bir işleme tabi tutulmasıyla elde edilen, tarifenin başka yerinde belirtilmeyen veya yer almayan, hayvan gıdası olarak kullanılmaya elverişli ürünler
23. 09 pozisyonunda yeralırlar.
Alt Pozisyon Notu
1. 2306.41 alt pozisyonu anlamında, " düşük erusik asitli rep veya kolza tohumları " tabirinden, 12. Fasıl 1 nolu alt pozisyon notunda tanımlanan tohumlar anlaşılır.
Ek Notlar
1. Nem yoluyla (nişasta üretimi yöntemi dışında kalan bir usulle) mısırdan veya diğer bitkilerden elde edilen ürünler ile mısır nişastası imalinden kalan artıkların karışımları haricindeki mısır nişastacılığı artıkları sadece 2303.10.11 ve 2303.10.19 alt pozisyonlarında sınıflandırılacaktır.
2. 2306.90.05 alt pozisyonunda, sadece mısır embriyolarından (özünden) yağ çıkarılmasından arta kalan ve kuru madde üzerinden hesaplandığında ağırlık itibariyle belirtilen miktarlarda aşağıdaki unsurları içeren artıkları kapsar :
(a) Yağ muhtevası %3'ten az olan ürünler:
- nişasta muhtevası: %45'ten az;
- protein muhtevası (nitrojen muhtevası x 6.25): %11.5'ten az olmayan;
(b) Yağ muhtevası %3'ten az ve %8'den fazla olmayan ürünler:
- nişasta muhtevası : %45'ten az;
- protein muhtevası (nitrojen muhtevası x 6.25 ): %13'ten az olmayan. Bundan başka, bu tür artıklar mısır tanelerinden elde edilmeyen unsurları kapsamaz. Yağ çıkarılması işlemine tabi olmayan ve yağ çıkartma işleminden sonra ilave edilmiş olan mısır tanelerinin parçalarından elde edilen bileşikleri içeren ürünler hariç tutulur.
3. 2307.00.11, 2307.00.19, 2308.00.11 ve 2308.00.19 alt pozisyonlarının uygulanmasında;
- " Fiili kütlesel alkol derecesi " tabirinden, ürünün 100 kg.ında bulunan saf alkolün kg. sayısı;
- " Potansiyel kütlesel alkol derecesi " tabirinden, ürünün 100 kg.ında bulunan şekerlerin toplam fermantasyonuyla üretilmesi muhtemel saf alkolün kg. sayısı;
- " Toplam kütlesel alkol derecesi " tabirinden, kazanılmış kütlesel alkol derecesi ve potansiyel kütlesel alkol derecesinin toplamı;
- " Ağırlık itibariyle % " , (% mas) tabirinden, kütlesel alkol derecesinin sembolü anlaşılır.
4. 2309.10.11 ila 2309.10.70 ve 2309.90.31 ila 2309.90.70 alt pozisyonlarının uygulanmasında, "süt ürünleri" tabiri 04.01, 04.02, 04.04, 04.05 ve 04.06 pozisyonları ile 0403.20.11 ila 0403.20.39, 0403.90.11 ila 0403.90.69, 1702.11.00,1702.19.00 ve 2106.90.51 alt pozisyonlarında yeralan ürünler anlamına gelmektedir.
5. - Ağırlık itibariyle % 15'i geçmeyen bir oranda ıslak usulde kullanılan mısır kalbur üstü artıklarını ve/veya
- Suda iyice ıslatılmış mısır artıklarını (alkol veya nişastadan elde edilen diğer ürünlerin suda iyice ıslatılmış artıkları dahil) ihtiva eden, nem yoluyla (nişasta üretimi yöntemi dışında) mısırdan veya diğer bitkilerden elde edilen ürünler ile mısır nişastası imalinden arta kalan artıkların karışımları dışındaki mısır nişastacılığı artıkları sadece 2309.90.20 alt pozisyonunda yer alır. Bu ürünler aynı zamanda yaş halde öğütme işlemi ile elde edilen mısır embriyolarından yağ çıkarılmasından arta kalan artıkları da kapsar.
Sık sorulan sorular
Gıda sanayiinin kalıntı ve döküntüleri GTİP kodu nedir?
Gıda sanayiinin kalıntı ve döküntüleri; hayvanlar için hazırlanmış kaba yemler, Armonize Sistem’de 23 faslı altında sınıflandırılır; IV. bölümde yer alır. Türk Gümrük Tarife Cetveli bu kodu 12 haneye kadar ayırır.
23 için Türkiye’de gümrük vergisi ne kadar?
Türk Gümrük Tarife Cetveli’nde 23 altındaki 82 pozisyonun vergi haddi %5–%15. Bu oran 474 sayılı Kanun’a göre belirlenen haddir; ithalatta uygulanan oran İthalat Rejimi Kararı’na ve menşe ülkeye göre farklı olabilir.
AB’ye ihracatta 23 için gümrük vergisi var mı?
AB Kombine Nomenklatürü’nde üçüncü ülke vergisi %0–%12. Türkiye ile AB arasındaki Gümrük Birliği kapsamındaki sanayi ürünleri, dolaşım belgesiyle (A.TR) gümrük vergisinden muaf girebilir.
Gıda sanayiinin kalıntı ve döküntüleri en çok hangi ülke ihraç ediyor?
2024 yılında $15,8 Mr ile Amerika Birleşik Devletleri; dünya ihracatının %14,1 kadarı.