Σκοπός
Σκοπός της δοκιμής καπνίσματος είναι να καθοριστεί εναρμονισμένη μέθοδος για τη διάκριση των βιομηχανοποιημένων καπνών (καπνά έτοιμα για κάπνισμα χωρίς περαιτέρω κατεργασία) της κλάσης 2403 από τα ακατέργαστα καπνά της κλάσης 2401. Προκειμένου να γίνεται διαφοροποίηση μεταξύ βιομηχανοποιημένων καπνών της κλάσης 2403 και ακατέργαστων καπνών της κλάσης 2401 εκτελείται δοκιμή καπνίσματος. Η δοκιμή κοσκίνισης εκτελείται μόνον σε περίπτωση που δεν είναι δυνατόν το κάπνισμα του δείγματος χωρίς περαιτέρω (βιομηχανική) κατεργασία.
Εισαγωγή
Για τους σκοπούς της διάκρισης 2403 19, η έκφραση «κατάλληλο για κάπνισμα» σημαίνει ότι το προϊόν είναι δυνατόν να χρησιμοποιηθεί για στριφτά τσιγάρα ή για το γέμισμα τσιγαροσωλήνων και κάπνισμα με αρκετές εισπνοές ή για το γέμισμα πίπας και κάπνισμα με αρκετές εισπνοές.
Αρχή της μεθόδου δοκιμών
Το κατά πόσον είναι δυνατό το κάπνισμα δείγματος καπνών αξιολογείται με διάφορους τρόπους: σε στριφτά τσιγάρα με τσιγαρόχαρτο και σε γεμισμένους τσιγαροσωλήνες ή σε γεμισμένες με καπνό πίπες. Ακολουθεί η ανάφλεξη και το κάπνισμα των παρασκευασμένων τσιγάρων ή της πίπας τα οποία αξιολογούνται.
Πεδίο εφαρμογής
Η δοκιμή μπορεί να εφαρμοστεί σε κάθε είδος καπνού και προϊόντων του, καθώς και σε μέρη προϊόντων καπνών, όπως και για καπνά πούρων. Η δοκιμή μπορεί να είναι επικίνδυνη όταν το δείγμα καπνών είναι μολυσμένο (έχει προσβληθεί) από μούχλα.
Εξοπλισμός
Θάλαμος ρύθμισης της θερμοκρασίας και υγρασίας για τον εγκλιματισμό του δείγματος (θερμοκρασία 22 ± 1°C και υγρασία 60 ± 3 %)
Γεμιστήρας τσιγαροσωλήνων
Τσιγαρόχαρτο (μήκος 70 mm, πλάτος 37 mm)
Τσιγαροσωλήνες (διάμετρος 7,3 mm, μήκος 85 mm συμπεριλαμβανομένου του φίλτρου)
Αναπτήρας
Ψήκτρα καθαρισμού του γεμιστήρα τσιγαροσωλήνων
Πίπα
Πατητήρι πίπας
Εργαλεία καθαρισμού πίπας
Καπνιστική μηχανή (σύμφωνα με το πρότυπο ISO 3308)
Προετοιμασία του δείγματος
Το δείγμα αναμειγνύεται πλήρως και, αν χρειάζεται, λαμβάνεται επιμέρους δείγμα με τη μέθοδο κώνου και τετραμερισμού (coning and quartering). Όταν το δείγμα είναι ξηρό (υγρασία μικρότερη από 8 % κατά μάζα) πρέπει να εγκλιματίζεται (θερμοκρασία 22 ± 1°C, με σχετική υγρασία 60 ± 3 %) επί τουλάχιστον 48 ώρες.
Δεν επιτρέπεται η με οποιονδήποτε τρόπο κοπή, θραύση, θρυμματισμός, άλεση ή άλλου είδους τεμαχισμός του δείγματος.
Διαδικασία δοκιμής
Καθαρισμός του γεμιστήρα τσιγαροσωλήνων και της πίπας.
Πίπα:
- Η πίπα γεμίζεται μέχρι το χείλος με κατάλληλη ποσότητα δείγματος (τουλάχιστον 5,0 g).
- Ακολουθεί άναμμα του καπνού της πίπας με αναπτήρα και ελαφρά συμπίεσή του με πατητήρι πίπας. Γίνονται εισπνοές καπνού από την πίπα σε τακτά χρονικά διαστήματα περίπου 1 λεπτού.
Τσιγάρα:
- Τσιγαρόχαρτο: τοποθετείται κατάλληλη ποσότητα δείγματος στο τσιγαρόχαρτο, κατόπιν στρίβεται το τσιγαρόχαρτο με το δείγμα για να διαμορφωθεί κύλινδρος.
- Γεμιστήρας τσιγαροσωλήνων: τοποθετείται κατάλληλη ποσότητα δείγματος (τουλάχιστον 0,5 g) στον γεμιστήρα τσιγαροσωλήνων και παρασκευάζεται το τσιγάρο σύμφωνα με τις οδηγίες για τον συγκεκριμένο γεμιστήρα τσιγαροσωλήνων.
- Ακολουθεί άναμμα των παρασκευασμένων τσιγάρων με αναπτήρα, τα οποία αφήνονται να καίνε ελεύθερα, χωρίς εισπνοές (ώστε να καεί η περίσσεια του τσιγαρόχαρτου). Το τσιγάρο καπνίζεται σε τακτά χρονικά διαστήματα 30 έως 60 δευτερολέπτων περίπου, ανάλογα με την ποιότητα των καπνών, ενώ κάθε ρουφηξιά καπνού διαρκεί περίπου 2 δευτερόλεπτα.
Αξιολόγηση των αποτελεσμάτων της δοκιμής (τυπικά παραδείγματα)
Εάν είναι θετική μια από τις δοκιμές καπνίσματος, τα καπνά είναι κατάλληλα για κάπνισμα (διάκριση 2403 19).
| Αξιολόγηση των αποτελεσμάτων δοκιμής καπνίσματος πίπας | Αξιολόγηση των αποτελεσμάτων δοκιμής καπνίσματος στριφτών τσιγάρων | Αξιολόγηση των αποτελεσμάτων δοκιμής καπνίσματος γεμισμένων τσιγαροσωλήνων | Τελική αξιολόγηση | Παρατήρηση |
| Δεν είναι δυνατόν να γεμιστεί η πίπα με το δείγμα (ολόκληρα φύλλα καπνού, μεγάλα τεμάχια φύλλων καπνού, μίσχοι κ.λπ.) | Δεν είναι δυνατόν να στριφτεί τσιγάρο (ολόκληρα φύλλα καπνού, μεγάλα τεμάχια φύλλων καπνού, μίσχοι κ.λπ.) | Δεν είναι δυνατόν να γεμιστεί ο τσιγαροσωλήνας (ολόκληρα φύλλα καπνού, μεγάλα τεμάχια φύλλων καπνού, μίσχοι κ.λπ.) | Δεν είναι δυνατόν το κάπνισμα του δείγματος χωρίς περαιτέρω (βιομηχανική) επεξεργασία | Χαρακτηριστικό για τις διακρίσεις 2401 10, 2401 20, 2401 30 |
| Δεν είναι δυνατόν το κάπνισμα του δείγματος στην πίπα (μηδενική ή πολύ χαμηλή διαπερατότητα του γεμισμένου δείγματος ή η πίπα σβήνει σχεδόν αμέσως μετά την ανάφλεξη) | Δεν είναι δυνατό το στρίψιμο του δείγματος μέσα στο τσιγαρόχαρτο, το δείγμα δεν περιέχει ίνες καπνού που το διατηρούν (συγκρατούν) στριμμένο, το γέμισμα φεύγει έξω από το τσιγαρόχαρτο | Ο τσιγαροσωλήνας γεμίστηκε με το δείγμα και το παρασκευασμένο τσιγάρο καπνίστηκε | Το δείγμα είναι κατάλληλο για κάπνισμα | Χαρακτηριστικό για τα απορρίμματα καπνού (μικρά σωματίδια ελασμάτων φύλλων) — διάκριση 2403 19 |
| Είναι δυνατόν το κάπνισμα του δείγματος στην πίπα | Το δείγμα στρίφτηκε μέσα στο τσιγαρόχαρτο και το παρασκευασμένο τσιγάρο καπνίστηκε | Ο τσιγαροσωλήνας γεμίστηκε με το δείγμα και το παρασκευασμένο τσιγάρο καπνίστηκε | Το δείγμα είναι κατάλληλο για κάπνισμα | Typical for cut tobacco - subheading 2403 19 |
| Δεν είναι δυνατόν το κάπνισμα του δείγματος στην πίπα (το γέμισμα καίγεται πολύ γρήγορα και εκλύεται μεγάλη ποσότητα θερμότητας — μπορεί να υποστεί βλάβη η πίπα) | Το δείγμα στρίφτηκε μέσα στο τσιγαρόχαρτο και το παρασκευασμένο τσιγάρο καπνίστηκε | Ο τσιγαροσωλήνας γεμίστηκε με το δείγμα και το παρασκευασμένο τσιγάρο καπνίστηκε | Το δείγμα είναι κατάλληλο για κάπνισμα | Χαρακτηριστικό των λεπτοκομμένων καπνών — διάκριση 2403 19 |
| Δεν είναι δυνατόν να γεμιστεί η πίπα με το δείγμα (τα σωματίδια του δείγματος είναι πολύ σκληρά) | Δεν είναι δυνατόν να στριφτεί τσιγάρο (σκληρά σωματίδια σχίζουν το τσιγαρόχαρτο) | Δεν είναι δυνατόν να γεμιστεί ο τσιγαροσωλήνας (σκληρά σωματίδια σχίζουν το τσιγαρόχαρτο) | Δεν είναι δυνατόν το κάπνισμα του δείγματος χωρίς περαιτέρω (βιομηχανική) επεξεργασία | Χαρακτηριστικό για κομμένους μίσχους — διάκριση 2401 30 |
Με ορισμένα δείγματα (ιδίως απορρίμματα καπνού) είναι δυνατόν να στριφτούν σχεδόν άμορφα τσιγάρα. Εάν αυτά το «στριφτά» τσιγάρα θρυμματίζονται πριν από το άναμμα ή αποκόπτεται το άκρο του αναμμένου «στριφτού» τσιγάρου μετά την πρώτη ρουφηξιά, ως αποτέλεσμα της δοκιμής αναγράφεται: «δεν είναι δυνατόν να στριφτεί τσιγάρο».
Βιβλιογραφία
ISO 3402 Tobacco and tobacco products - Atmosphere for conditioning and testing (Καπνά και προϊόντα καπνών — Ατμόσφαιρα εγκλιματισμού και δοκιμασιών.
Προκειμένου να γίνεται διαφοροποίηση μεταξύ βιομηχανοποιημένων καπνών της κλάσης 2403 και ακατέργαστων καπνών της κλάσης 2401 εκτελείται δοκιμή καπνίσματος. Η δοκιμή κοσκίνισης εκτελείται μόνον σε περίπτωση που δεν είναι δυνατόν το κάπνισμα του δείγματος χωρίς περαιτέρω (βιομηχανική) κατεργασία.
Αρχή της μεθόδου
Η μέθοδος βασίζεται στον προσδιορισμό των κλασμάτων μάζας του δείγματος που συγκρατούνται από κόσκινα με διαφορετικό μέγεθος βροχίδων, για τη διάκριση μεταξύ των προϊόντων που κατατάσσονται στη διάκριση 2401 20 και των προϊόντων που κατατάσσονται στη διάκριση 2401 30.
Εάν το 50 % κατά μάζα των σωματιδίων του δείγματος είναι μεγαλύτερο από 3,15 mm (βλέπε μέθοδο CORESTA αριθ. 16), το δείγμα είναι από καπνά με μερική ή ολική αφαίρεση των μίσχων (διάκριση 2401 20).
Εάν περισσότερο από το 50 % κατά μάζα των σωματιδίων είναι μικρότερο από 3,15 mm (σε μία από τις τρεις διαστάσεις), το δείγμα είναι από απορρίμματα καπνού (διάκριση 2401 30).
Δυνατότητα εφαρμογής
Τα αποτελέσματα ενδέχεται να επηρεαστούν από τις φυσικοχημικές ιδιότητες του δείγματος και από άλλους παράγοντες:
- Το ειδικό βάρος και το μέγεθος του δείγματος επηρεάζουν τη διάρκεια κοσκίνισης και είναι σημαντικές παράμετροι για την αξιολόγηση της ποσότητας του δοκιμίου.
- Ευθραυστότητα του δείγματος — επηρεάζει τον θρυμματισμό του δείγματος κατά την προετοιμασία του και την κοσκίνιση.
- Ηλεκτροστατικές και μαγνητικές ιδιότητες — ενδεχόμενο αποσάθρωσης του δείγματος ή σχηματισμού σβόλων.
- Υγροσκοπικότητα του δείγματος — επηρεάζει το βάρος και το μέγεθος των σωματιδίων του δείγματος.
Εξοπλισμός
Θάλαμος ρύθμισης της θερμοκρασίας και υγρασίας για τον εγκλιματισμό του δείγματος (θερμοκρασία 22 ± 1°C και υγρασία 60 ± 3 %).
Αναλυτικοί ζυγοί — ακρίβεια 0,01 g τουλάχιστον
Συγκρότημα κυκλικών κόσκινων που πληρούν τις προδιαγραφές του προτύπου ISO 3310-1 (μεταλλικό ύφασμα — τετραγωνικές βροχίδες) διάμετρος κόσκινου 200 mm, ύψος κόσκινου 50 mm και διάμετροι βροχίδων ως εξής: 0,4 mm, 3,15 mm και 6,3 mm
Λουτρό υπερήχων για τον καθαρισμό των κόσκινων
Διαχωριστής με δόνηση κόσκινου, ικανός να παράγει δονήσεις με συχνότητα 50Hz και πλάτος 3 mm
Πυθμένας και κάλυμμα για το συγκρότημα κόσκινων
Βούρτσα για την απομάκρυνση των σωματιδίων του δείγματος από τα κόσκινα
Προετοιμασία του δείγματος
Το δείγμα αναμειγνύεται πλήρως και, αν χρειάζεται, λαμβάνεται επιμέρους δείγμα με τη μέθοδο κώνου και τετραμερισμού και υποδιαιρείται σε δύο δοκίμια.
Το δείγμα ζυγίζεται (από 50 g έως 150 g) και ακολούθως εγκλιματίζεται σε θερμοκρασία 22 ± 1°C και υγρασία 60 ± 3 % επί τουλάχιστον 48ώρες.
Κάθε ακόλουθος χειρισμός του δείγματος πρέπει να εκτελείται σε ελεγχόμενη ατμόσφαιρα με θερμοκρασία 22 ± 1°C και υγρασία σε 60 ± 5 %. Η θερμοκρασία και η υγρασία δοκιμής πρέπει να μετριούνται και να συμπεριλαμβάνονται στην έκθεση δοκιμής. Πρέπει επίσης να μετριέται και να συμπεριλαμβάνεται στην έκθεση δοκιμής η ατμοσφαιρική πίεση όταν είναι εκτός του εύρους τιμών 86 kPa – 106 kPa.
Μέθοδος
Τα κόσκινα πρέπει να είναι καθαρά και ανέπαφα. Κάθε κόσκινο ζυγίζεται με ακρίβεια (0,01 g). Η διάταξη των κόσκινων από κάτω προς τα πάνω είναι η ακόλουθη: πυθμένας (δοχείο συλλογής της σκόνης), κόσκινο με τη μικρότερη διάμετρο βροχίδων, τα λοιπά κόσκινα με αύξουσα διάμετρο βροχίδων, κάλυμμα.
Το εγκλιματισμένο δείγμα ζυγίζεται με απόλυτη ακρίβεια 0,01 g και απλώνεται ομοιόμορφα στο ανώτατο κόσκινο που κατόπιν κλείνεται με το κάλυμμα.
Το συγκρότημα κόσκινων τοποθετείται στον διαχωριστή δόνησης και υποβάλλεται σε δονήσεις με συχνότητα 50Hz και πλάτος 3 mm επί 5 έως 15 λεπτά (ανάλογα με το βάρος του δείγματος).
Αφού τελειώσει το κοσκίνισμα, το συγκρότημα κόσκινων απομακρύνεται από τον διαχωριστή.
Στη συνέχεια αφαιρούνται το κάλυμμα και το ανώτατο κόσκινο. Τα σωματίδια σκόνης που είναι προσκολλημένα στα τοιχώματα του ανώτατου κόσκινου βουρτσίζονται προς το εσωτερικό του κόσκινου και με πέντε κτυπήματα του κόσκινου με το χέρι εξαναγκάζονται να πέσουν στο κατώτερο κόσκινο (κόσκινο με μικρότερη διάμετρο βροχίδων).
Αυτή η σκόνη απομακρύνεται σταδιακά από όλα τα κόσκινα. Ζυγίζεται (με ακρίβεια 0,01 g) κάθε κόσκινο με σωματίδια του δείγματος, καθώς και ο πυθμένας με τη σκόνη.
Η δοκιμή εκτελείται παράλληλα, αλλά με άλλη ποσότητα δοκιμίου.
Υπολογισμοί
Τα αποτελέσματα υπολογίζονται ως κλάσμα μάζας του δείγματος (υπόλειμμα) που συγκρατείται στο συγκεκριμένο κόσκινο. Το κλάσμα μάζας δείγματος Z X για κάθε κόσκινο υπολογίζεται σύμφωνα με τον τύπο:
σε% κατά μάζα, όπου:
m R το βάρος (σε g) του συγκεκριμένου κόσκινου με το υπόλειμμα, m X το βάρος (σε g) του συγκεκριμένου κόσκινου και m S το βάρος του δείγματος (σε g).
Η ανάκτηση κοσκίνισης Y s υπολογίζεται σύμφωνα με τον τύπο:
σε%, όπου:
m R το βάρος (σε g) του συγκεκριμένου κόσκινου με το υπόλειμμα, m X το βάρος (σε g) του συγκεκριμένου κόσκινου και m S το βάρος του δείγματος (σε g).
Αξιολόγηση και έκφραση των αποτελεσμάτων
Η ανάκτηση κοσκίνισης πρέπει να υπερβαίνει το 99 %. Σε αντίθετη περίπτωση, όλη η δοκιμή πρέπει να επαναληφθεί με άλλη ποσότητα δείγματος. Ο εγκλιματισμός του δείγματος ελέγχεται σύμφωνα με το πρότυπο ISO 3402.
Τα αποτελέσματα εκφράζονται ως κλάσμα μάζας του δείγματος (υπόλειμμα στα συγκεκριμένα κόσκινα), σε % κατά μάζα στρογγυλοποιημένο στο πρώτο δεκαδικό ψηφίο. Η έκθεση δοκιμής πρέπει να περιλαμβάνει επίσης τις διαμέτρους των βροχίδων κάθε κόσκινου, τη διάρκεια κοσκίνισης, το πλάτος και τη συχνότητα δόνησης, το βάρος του δείγματος, τη θερμοκρασία και την υγρασία της ατμόσφαιρας δοκιμής.
Μετρολογικές παράμετροι
Το όριο του ποσοτικού προσδιορισμού είναι 5 % κατά μάζα.
Το όριο επαναληψιμότητας είναι 1,5 % κατά μάζα για κλάσμα μάζας του δείγματος μεταξύ 5 και 20 % κατά μάζα. Για κλάσμα μάζας του δείγματος μεγαλύτερο του 20 %, το όριο επαναληψιμότητας είναι r = 0,06 × Zx.
Η αβεβαιότητα μέτρησης είναι 2 % κατά μάζα για κλάσμα μάζας του δείγματος μεταξύ 5 και 20 % κατά μάζα. Για κλάσμα μάζας του δείγματος μεγαλύτερο του 20 %, η αβεβαιότητα μέτρησης είναι U = 0,1 × Zx.
Βιβλιογραφία
CORESTA Recommended Method No 16: Lamina strip particle size determination ISO 2395 Test sieves and test sieving Vocabulary (Συνιστώμενη μέθοδος CORESTA αριθ. 16: Προσδιορισμός του μεγέθους των σωματιδίων απομισχωμένων ελασμάτων φύλλων καπνού ISO 2395, Κόσκινα δοκιμών και δοκιμή κοσκίνισης — Λεξιλόγιο.
ISO 3310-1 Test sieves - Technical requirements and testing Part 1: Test sieves of metal wire cloth (Κόσκινα δοκιμών — Τεχνικές απαιτήσεις και δοκιμές — Μέρος 1: Κόσκινα δοκιμών από μεταλλικό ύφασμα.
ISO 3402 Tobacco and tobacco products - Atmosphere for conditioning and testing (Καπνά και προϊόντα καπνών — Ατμόσφαιρα εγκλιματισμού και δοκιμασιών.